^{نقش سازمان ملل متحد و سازمان امنيت وهمكاري اروپا در مناقشه قره باغ}

 جعفر افشارنیا (کارشناس  ارشد حقوق بین الملل)

 مقدمه

قره باغ ولايتي تاريخي در جمهوري آذربايجان در همسايگي شمال غرب ايران در شمال رود ارس مي باشد. قلمرو قره باغ از كوه‌هاي قفقاز صغير آغاز و تا اراضي واقع در بين رودهاي ارس و كر امتداد دارد .اراضي اين ولايت تا قبل از مناقشه قره باغ (كه در سال 1988 پيش از فروپاشي شوروي آغاز و در سال 1993-1994 به اوج خود رسيد)، تحت نام «داغليق قره باغ مختار ولايتي» (ولايت خود مختار قره باغ كوهستاني) در تركيب جمهوري آذربايجان قرار داشت. استان خودمختار قره باغ كوهستاني را در رسانه‌هاي گروهي جهان به نام «ناگورنو قره باغ» مي‌شناسند كه در زبان روسي ناگورنو به معناي كوهستاني است و در زبان آذربايجان، به اين استان داغليق قره باغ مي‌گويند، كه همان معناي قره باغ كوهستاني را دارد.[1]

 از سال 1994 كه با نظارت گروه مينسك سازمان امنيت و همكاري اروپا در اين منطقه آتش‌بس اعلام شده است، منطقه در اشغال ارامنه قره باغ است كه در آن جمهوري خود خوانده قره باغ كوهستاني اعلام و آقاي آردكادي قوكاسيان به عنوان رئيس جمهورخود خوانده آن مجدداً در دومين دوره انتخابات رياست جمهوري در تابستان 2002 به پيروزي رسيد. به غير از جمهوري ارمنستان هيچ كشور خارجي استقلال آن را به رسميت نشناخته است.

...

طرح گروه مینسک (پرنسیپ مادرید) یا سند جدایی همیشگی قاراباغ از آذربایجان!؟

آراگون(يکشنبه) ۱۲ آبان ۱٣٨۷ - ۲ نوامبر ۲۰۰٨

این روزها اخبار بسیار نگران کننده ای در مورد مذاکرات قاراباغ منتشر می شود که هر تحلیل گر آگاه به مسائل جهانی را که غم آذربایجان دارد، به شدت می هراساند. متاسفانه آقای ماشاالله رزمی هم در مقاله «مطرح شدن جدی مساله قارا باغ» (1) با دفاع ضمنی از طرح گروه مینسک (پرنسیپ مادرید) که حیله کثیف غربیان و اسب تراوای ارمنی ها و روسهاست که با هدف کسب مشروعیت برای جدایی همیشگی قاراباغ از آذربایجان به پیش انداخته شده، موضع گیری بسیار نسنجیده ای کرده اند که مرا به شدت نگران کرده است که مبادا دولت آذربایجان و تصمیم گیرندگان آن هم، چنین نظرات خطرناکی داشته باشند و این چنین فریب غربیان را بخورند. بگذارید نگاهی به آنچه که در به اصطلاح طرح گروه مینسک یا پرنسیپ مادرید (خاک در مقابل صلح) مطرح شده بیاندازیم تا ببینیم که این طرح چقدر خطرناک است:

 "خلاصه طرح بقرار زیر می باشد:

 1) خروج ارتش ارمنستان از قاراباغ و استقرار نیروهای حافظ صلح سازمان ملل بجای آنها      

 2) بازگشت مهاجرین آذربایجانی به قاراباغ

 3) بازکردن یک کریدور ارتباطی بین ارمنستان و قاراباغ (منطقه ارمنی نشین)

 4) برگزاری رفراندوم برای تعیین استاتوی قاراباغ (بعد از ده یا پانزده سال)"

بیانیه مشترک قره باغ

حال این سئوال پیش می آید که چه عواملی باعث شده که آمریکا و روسیه برای طرح مساله قاراباغ بر یکدیگر پیشی بگیرند ؟

......

قاراباغ و فاجعه خوجالی

واحید قاراباغلی
آذربایجان بدلیل برخورداری اش از منابع زیرزمینی و روزمینی غنی و همچنین موقعیت ژپولتیک و استراتژیک اش همواره مورد توجه قدرتهای بیگانه و استعمارگر بوده است.ازاینرودر طول تاریخ به حوادث مختلف معروض مانده و یا حرکت های مختلف در آن روی داده است. در نتیجه این حوادث و اتفاقات آذربایجان ضربه های سنگین را متقبل شده و از سوی قدرتهای بیگانه مورد تجزیه قرار گرفته شده است. دولت و حکومت روسیه از جمله آن قدرتها می باشند. روسها به خوبی می دانستند که نهایتا" روزی مردم این سامان برای استقلال و آزادی وطن خود اقدام خواهند کرد به همین منظور در صدد چاره جویی و پیشگیری برآمدند از سوی دیگر روسیه برای دسترسی به آبهای آزاد و همچنین برای مقابله با امپراطوری تورک و مسلمان عثمانی درصدد آن برآمد که در منطقه قفقاز برای خود محافظ وستونهای را بیافریند تا منافع روسیه در این منطقه برای همیشه تضمین گردد. به همین منظور می بایست دولت مسیحی و طرفدار روسیه در منطقه قفقاز تاسیس می شد. ارامنه و کولی ها تنها ملتهای غیر مسلمان این منطقه بودند که از خود دولتی نداشتند در موقعیت اقلیت بوده و شرایط و جمعیت لازم برای دولت را دارا نبودند. تصمیم بر آن شد که تعداد زیادی از ارامنه ساکن روسیه,ایران,ترکیه,لبنان و سوریه و...به برنامه ریزی روسها به ایروان این شهر تاریخی آذربایجان و مناطق مجاور آن کوچ داده شوند تا ارامنه از لحاظ تعداد تقویت گردد. پس برای نیل به این اهداف در دوران حکومت های مختلف سعی در کم رنگ کردن نقش مسلمانان در قفقاز بر آمد. بدینسان در طول قرون اخیرا روسها بتدریج ارامنه ساکن در نقاط مختلف امپراطوری تزاری و همچنین دیگر کشورهای را برای سکونت در سرزمین قاراباغ به آنجا کوچ دادند تا نهایتا توانستند نسبت ترکیب جمعیتی را به نفع ارامنه تغییر دهند. در واقعیت ارامنه قاراباغ در طول تاریخ تا قرن نوزدهم اقلیت نا چیز قاراباغ را تشکیل می دادند. در نتیجه تداوم سیاسیت های روسیه تزاری ترکیب جمعیتی منطقه دستخوش تغییراتی قرار گرفت. در تغییر این ترکیب جمعیتی ارامنه در خاکهای مسلما نان ساکن شدند و در نتیجه وحمایت مادی و معنوی دولتهای بزرگ روس و انگلیس وبا اندیشه های ماکیاولی" ارمنستان بزرگ" دو حزب خینچاق و داشناک تشکیل شد. حزب های شکل گرفته بر اساس حمایتهای که از این دولتها می شدند فعالیتهای خود را با ترور و وحشت در داخل مرزهای عثمانی و قفقاز و خاکهای آذربایجان جنوبی آغاز کردند. روسیه تزاری بعد از اشغال دربند ,شهرهای شکی,گنجه و دیگر شهرهای آذربایجان را اشغال نمود. جواد خان خان گنجه در مقابل روسها مقاومت جانانه ای از خود نشان داد ولی نهایتا توسط روسها به شهادت رسید و گنجه در ژانویه سال 1804 به اشغال در آمده و روسها در سال 1805 پس از اشغال قره باغ ابراهیم خان خان قره باغ را مجبور به امضای سندی کردند که بر اساس آن وی ظاهرا" داوطلبانه الحاق قره باغ به خاک روسیه را می پذیرد که در واقع اینگونه نبود و وی برای امضای سند تحت فشار قرار گرفته بود که نتیجه آن منجر به آغاز جنگ معروف ده ساله ایران و روسیه گردید که با امضای عهد نامه های گلستان در سال 1813 و ترکمنچای 1828 بین دو کشور و الحاق اراضی شمالی رود ارس (آراز) به قلمرو امپراتوری روسیه خاتمه می یابد. تا زمان عقدعهد نامه های ترکمن چای و گلستان بیشتر اهالی قاراباغ را تورکهای آذربایجانی تشکیل می دادند. بر اساس آماری که روسها به سال 1832 داده اند 68./. درصد آذربایجانی و 32./. درصد ارامنه و دیگر ملتها نفوس قاراباغ را تشکیل می دادند. بعد از جدا شدن قفقاز از ایران روسها سعی کردند تا با سرعت بیشتری نسبت جمعیتی قفقاز را بر ضد مسلمانان تغییر دهند. و همچنین در جنگهای بین ایران وروسیه............

قطعنامه هاي سازمان ملل متحد در مورد جنگ قره باغ

                                                       سال 1993(1)                 ترجمه: جعفر افشارنیا

قطعنامه 822 (1993)

قطعنامه 853 (1993)

قطعنامه 874  (1993)

قطعنامه 884 (1993)

 موقعيت جغرافيايي قره باغ

یازار :جعفر افشارنیا

قره باغ ولايتي تاريخي در جمهوري آذربايجان در همسايگي شمال غرب ايران در شمال رود ارس می باشد. قلمرو قره باغ از كوه‌هاي قفقاز صغير آغاز و تا اراضي واقع در بين رودهاي ارس و كر امتداد دارد................